Coq au vin to klasyczne francuskie danie, w którym kawałki kurczaka są powoli duszone w czerwonym winie z pieczarkami, cebulką, marchewką, czosnkiem i świeżym tymiankiem. Długie, spokojne gotowanie sprawia, że mięso staje się wyjątkowo miękkie i soczyste, a sos nabiera głębokiego, lekko winnego i intensywnie aromatycznego smaku. To idealne danie na spokojny weekendowy obiad, rodzinne spotkanie albo bardziej elegancką kolację.
Informacje praktyczne
- Przygotowanie: około 30 minut
- Obsmażanie: około 20 minut
- Duszenie: 1 godzina 20 minut
- Czas całkowity: około 2 godzin 10 minut
- Porcje: 4–6
- Trudność: średnia
- Naczynie: duży żeliwny garnek lub głęboka patelnia z pokrywką
Składniki
Kurczak
- 1,5 kg kawałków kurczaka, najlepiej udka i podudzia
- 150 g wędzonego boczku
- 300 g pieczarek
- 250 g małych cebulek lub szalotek
- 250 g marchewki
- 3 ząbki czosnku
- 30 g mąki pszennej
- 25 ml oliwy
- 30 g masła
- sól
- świeżo mielony czarny pieprz
Sos winny
- 600 ml wytrawnego czerwonego wina
- 350 ml bulionu drobiowego
- 30 g koncentratu pomidorowego
- 2 liście laurowe
- 5–6 gałązek świeżego tymianku
- 2 g suszonego majeranku
- 10 g świeżej natki pietruszki
Przygotowanie kurczaka
- Osusz mięso.
Kawałki kurczaka dokładnie osusz papierowym ręcznikiem. Dzięki temu podczas smażenia powierzchnia lepiej się przyrumieni. - Dopraw.
Mięso oprósz solą oraz świeżo mielonym pieprzem. - Oprósz mąką.
Dodaj cienką warstwę mąki i strząśnij jej nadmiar. Pomoże ona później delikatnie zagęścić sos. - Obsmaż boczek.
Boczek pokrój w niewielką kostkę. Wrzuć do dużego, zimnego garnka i smaż na średnim ogniu przez około 5–6 minut, aż wytopi się tłuszcz, a kawałki staną się chrupiące. - Odłóż boczek.
Przełóż go na talerz, pozostawiając tłuszcz w garnku.
Obsmażanie kurczaka
Dodaj oliwę, jeśli w garnku pozostało niewiele tłuszczu.
Kawałki kurczaka układaj partiami skórą do dołu.
Smaż przez około 4–5 minut bez przesuwania, aż powierzchnia mocno się zezłoci.
Obróć i smaż kolejne 3 minuty.
Nie próbuj gotować mięsa do końca – na tym etapie chodzi jedynie o uzyskanie intensywnie rumianej powierzchni.
Obsmażone kawałki przełóż na talerz.
Przygotowanie warzyw
Marchewkę obierz i pokrój w grube plasterki.
Pieczarki pozostaw w całości, jeśli są niewielkie, albo przekrój na połówki.
Cebulki obierz, ale pozostaw w całości.
Czosnek drobno posiekaj.
Do garnka dodaj około połowy masła.
Wrzuć marchewkę oraz cebulki i smaż przez około 5 minut.
Dodaj pieczarki i smaż kolejne 5–6 minut.
Warzywa powinny lekko się przyrumienić.
Na końcu dodaj czosnek i smaż jeszcze około 30 sekund.
Przygotowanie sosu
Dodaj koncentrat pomidorowy i smaż przez około minutę.
Wlej około 100 ml czerwonego wina.
Drewnianą łyżką dokładnie zeskrob wszystkie przyrumienione fragmenty z dna garnka.
Wlej pozostałe wino oraz bulion.
Dodaj liście laurowe, tymianek i majeranek.
Całość doprowadź do delikatnego wrzenia.
Duszenie Coq au vin
Włóż kurczaka z powrotem do garnka.
Dodaj około połowy podsmażonego boczku.
Płyn powinien sięgać mniej więcej do dwóch trzecich wysokości mięsa.
Zmniejsz ogień do minimum.
Przykryj i duś przez około 1 godzinę.
Po tym czasie zdejmij pokrywkę i gotuj jeszcze około 20 minut.
Sos powinien częściowo odparować, wyraźnie zgęstnieć i stać się ciemny oraz błyszczący.
Kurczak powinien być bardzo miękki.
Wykończenie sosu
Wyjmij gotowe kawałki kurczaka na talerz.
Usuń liście laurowe i większe gałązki tymianku.
Jeśli sos jest nadal zbyt rzadki, gotuj go bez przykrycia przez kolejne 5–10 minut.
Zdejmij garnek z ognia i dodaj pozostałe zimne masło.
Delikatnie mieszaj, aż masło całkowicie połączy się z sosem.
Włóż kurczaka ponownie do garnka i polej sosem.
Posyp pozostałym chrupiącym boczkiem oraz świeżą natką pietruszki.
Jak uzyskać głęboki smak sosu?
Najważniejsze jest dokładne obsmażenie mięsa, boczku oraz warzyw przed rozpoczęciem duszenia.
Przyrumienione fragmenty pozostające na dnie garnka zawierają bardzo dużo smaku. Właśnie dlatego po wlaniu wina należy dokładnie je zeskrobać i połączyć z sosem.
Drugim ważnym elementem jest spokojne, długie duszenie. Nie należy gotować dania bardzo intensywnie.
Jakie wino wybrać?
Najlepiej sprawdzi się wytrawne czerwone wino o dość wyrazistym smaku.
Dobre będą na przykład:
- Pinot Noir
- Merlot
- Côtes du Rhône
- Cabernet Franc
Nie trzeba kupować bardzo drogiego wina, ale powinno być takie, które bez problemu wypiłbyś również do posiłku.
Wariant bez alkoholu
Wino można zastąpić mieszanką:
- 500 ml bulionu drobiowego
- 150 ml czerwonego soku winogronowego
- 20 ml octu balsamicznego
Smak będzie inny niż w klasycznym Coq au vin, ale nadal intensywny i dobrze zbalansowany.
Wskazówki, dzięki którym Coq au vin się uda
- Najlepiej używać kawałków kurczaka ze skórą i kością.
- Mięso dokładnie osusz przed smażeniem.
- Nie przepełniaj garnka podczas obsmażania.
- Pieczarki warto wcześniej przyrumienić.
- Wino powinno być wytrawne.
- Sos gotuj spokojnie, bez bardzo intensywnego wrzenia.
- Pod koniec warto zredukować sos bez pokrywki.
- Danie smakuje jeszcze lepiej następnego dnia.
Wariant z większą ilością pieczarek
Jeśli szczególnie lubisz grzyby, zwiększ ilość pieczarek do około 500 g.
Można również dodać niewielką ilość suszonych borowików.
Około 15 g suszonych grzybów zalej 100 ml gorącej wody, pozostaw na 20 minut, a następnie dodaj razem z płynem do sosu.
Wariant bardziej kremowy
Choć klasyczny Coq au vin nie jest daniem śmietanowym, do gotowego sosu można dodać około 80 ml śmietanki 30%.
Dodaj ją dopiero po zakończeniu duszenia i gotuj jeszcze przez 2–3 minuty.
Sos stanie się łagodniejszy i bardziej aksamitny.
Z czym podawać Coq au vin?
Najlepiej pasują:
- kremowe puree ziemniaczane
- ziemniaki gotowane z masłem
- kluski
- makaron tagliatelle
- polenta
- świeża bagietka
- puree z selera
- pieczone warzywa
Szczególnie dobrze sprawdza się puree ziemniaczane, ponieważ doskonale zbiera intensywny sos winny.
Przechowywanie
Po całkowitym wystudzeniu przełóż kurczaka razem z sosem do szczelnego pojemnika.
Przechowuj w lodówce maksymalnie przez 3 dni.
Coq au vin bardzo dobrze smakuje następnego dnia, ponieważ podczas chłodzenia aromaty jeszcze mocniej się łączą.
Odgrzewaj powoli na małym ogniu.
Jeżeli sos zrobi się zbyt gęsty, dodaj kilka łyżek bulionu.
Zamrażanie
Danie bardzo dobrze nadaje się do zamrażania.
Podziel je na porcje i zamroź razem z sosem.
Można przechowywać je przez około 2–3 miesiące.
Rozmrażaj przez noc w lodówce, a następnie powoli podgrzej w garnku.
Najczęściej zadawane pytania
Czy można przygotować Coq au vin dzień wcześniej?
Tak. To jedno z tych dań, które następnego dnia często smakuje nawet lepiej. Wystarczy powoli je odgrzać.
Czy można użyć piersi z kurczaka?
Można, ale udka i podudzia znacznie lepiej nadają się do długiego duszenia i pozostają bardziej soczyste.
Dlaczego sos jest zbyt rzadki?
Pod koniec zdejmij pokrywkę i gotuj danie przez kilka lub kilkanaście minut, aż płyn odpowiednio się zredukuje.
Czy trzeba marynować kurczaka w winie?
Nie jest to konieczne. Dłuższe duszenie w aromatycznym sosie wystarczy, aby mięso nabrało intensywnego smaku.
Czy całe wino powinno odparować?
Nie. Wino staje się podstawą sosu i podczas duszenia jego smak łagodnieje oraz łączy się z bulionem, mięsem i warzywami.