Domowe pyzy ziemniaczane nadziewane mięsem to klasyczne, bardzo sycące danie, w którym miękkie ziemniaczane ciasto otacza aromatyczny farsz z mięsa mielonego i cebuli. Po ugotowaniu pyzy są delikatne, sprężyste i przyjemnie wilgotne, a przekrojone pokazują soczyste, dobrze doprawione wnętrze. Najlepiej smakują polane masłem z mocno zezłoconą cebulką, a jeśli lubisz bardziej wyraziste dodatki, możesz dorzucić także chrupiący boczek. To świetny pomysł na rodzinny obiad oraz danie, które można przygotować wcześniej i później szybko odgrzać.
Informacje praktyczne
- Przygotowanie: około 50 minut
- Gotowanie ziemniaków: 20–25 minut
- Formowanie: około 25 minut
- Gotowanie pyz: 15–20 minut
- Czas całkowity: około 1 godziny 40 minut
- Porcje: 5–6
- Liczba pyz: około 12–14 sztuk
- Trudność: średnia
Składniki
Ciasto ziemniaczane
- 1 kg ziemniaków
- 200 g skrobi ziemniaczanej
- 1 jajko
- 5 g soli
- 30–50 g mąki pszennej, jeśli masa będzie zbyt miękka
Farsz mięsny
- 500 g mielonej wołowiny lub mięsa wołowo-wieprzowego
- 180 g cebuli
- 15 ml oleju
- 10 g czosnku
- 5 g soli
- 2 g świeżo mielonego czarnego pieprzu
- 2 g majeranku
- 2 g słodkiej papryki
- 40 ml bulionu lub wody
Złocista cebulka
- 250 g cebuli
- 40 g masła
- 10 ml oleju
- szczypta soli
Opcjonalnie do podania
- 100 g boczku
- kwaśna śmietana
- świeżo mielony pieprz
- posiekana natka pietruszki
Przygotowanie farszu
- Pokrój cebulę.
Cebulę obierz i pokrój w bardzo drobną kostkę. Czosnek drobno posiekaj lub przeciśnij przez praskę. - Podsmaż cebulę.
Na dużej patelni rozgrzej olej. Dodaj cebulę i smaż na średnim ogniu przez około 4–5 minut, aż stanie się miękka i lekko złocista. - Dodaj mięso.
Do cebuli dodaj mięso mielone i smaż przez około 7–8 minut, rozdrabniając je łopatką na małe kawałki. - Dopraw farsz.
Dodaj czosnek, sól, pieprz, majeranek i słodką paprykę. Wlej bulion lub wodę i smaż jeszcze przez około 2 minuty. - Wystudź.
Gotowy farsz powinien być soczysty, ale nie wodnisty. Przełóż go do miski i pozostaw do całkowitego wystudzenia.
Przygotowanie ciasta ziemniaczanego
- Ugotuj ziemniaki.
Ziemniaki obierz, pokrój na podobnej wielkości kawałki i ugotuj w osolonej wodzie do miękkości. - Dokładnie odcedź.
Po ugotowaniu odlej wodę i pozostaw ziemniaki w gorącym garnku przez około 2–3 minuty. Nadmiar wilgoci powinien odparować. - Przeciśnij ziemniaki.
Jeszcze ciepłe ziemniaki przeciśnij przez praskę lub bardzo dokładnie utłucz. Pozostaw do wystudzenia. - Dodaj skrobię.
Do zimnych ziemniaków dodaj skrobię ziemniaczaną, jajko i sól. - Zagnieć masę.
Krótko wyrabiaj dłonią do uzyskania jednolitego, miękkiego ciasta. Jeśli mocno się klei i nie utrzymuje kształtu, dodawaj po trochu mąkę pszenną.
Formowanie pyz
- Podziel ciasto na około 12–14 podobnej wielkości części.
- Każdą porcję uformuj w kulkę, a następnie spłaszcz na dłoni, tworząc gruby placek.
- Na środku umieść około 1 pełnej łyżki zimnego farszu mięsnego.
- Unieś brzegi ciasta nad nadzieniem.
- Dokładnie je złącz, aby mięso zostało całkowicie zamknięte.
- Delikatnie roluj pyzę pomiędzy dłońmi, nadając jej równy, kulisty kształt.
- Gotowe pyzy odkładaj na deskę lekko oprószoną skrobią ziemniaczaną.
Gotowanie
- W dużym garnku zagotuj sporą ilość osolonej wody.
- Zmniejsz ogień, aby woda jedynie delikatnie wrzała.
- Pyzy wkładaj partiami. Nie wrzucaj wszystkich jednocześnie, ponieważ mogą się sklejać i temperatura wody gwałtownie spadnie.
- Zaraz po włożeniu delikatnie przemieszaj wodę drewnianą łyżką.
- Gdy pyzy wypłyną na powierzchnię, gotuj je jeszcze około 5–7 minut, zależnie od wielkości.
- Wyjmuj łyżką cedzakową i od razu przekładaj na talerz.
Złocista cebulka
Cebulę pokrój w drobną kostkę.
Na patelni rozgrzej masło razem z olejem.
Dodaj cebulę i niewielką szczyptę soli. Smaż na średnio-małym ogniu przez około 10–12 minut, często mieszając.
Cebulka powinna być miękka, mocno złocista i lekko skarmelizowana.
Polej nią gorące pyzy bezpośrednio przed podaniem.
Wersja z chrupiącym boczkiem
Jeżeli chcesz przygotować bardziej sycącą wersję, pokrój 100 g boczku w niewielką kostkę.
Podsmaż go na suchej patelni do mocnego zrumienienia.
Dodaj cebulę i smaż razem, aż stanie się złocista.
Tak przygotowaną okrasą polej gorące pyzy.
Wskazówki, dzięki którym pyzy się udadzą
- Ziemniaki powinny być dobrze odparowane po gotowaniu.
- Nie dodawaj od razu dużej ilości mąki, ponieważ pyzy mogą zrobić się twarde.
- Farsz musi być całkowicie wystudzony przed formowaniem.
- Brzegi ciasta trzeba dokładnie zamknąć, aby mięso nie wydostało się podczas gotowania.
- Pyzy najlepiej gotować na spokojnie wrzącej wodzie, a nie na bardzo wysokim ogniu.
- Wielkość wszystkich kulek powinna być podobna, dzięki czemu ugotują się równomiernie.
- Nie wyrabiaj ciasta ziemniaczanego dłużej niż potrzeba.
Warianty i zamienniki
Wołowinę można zastąpić mięsem wieprzowym lub mieszanką wieprzowo-wołową.
Do farszu można dodać 100 g drobno posiekanych pieczarek podsmażonych razem z cebulą.
Majeranek można zastąpić tymiankiem, choć smak będzie mniej tradycyjny.
Jeśli lubisz ostrzejsze nadzienie, dodaj niewielką ilość ostrej papryki.
Farsz można również przygotować z mięsa pozostałego z pieczeni lub gotowanego mięsa z rosołu. W takim przypadku należy je drobno zmielić i wymieszać z podsmażoną cebulą.
Z czym podawać pyzy ziemniaczane?
Świetnie smakują ze złocistą cebulką i masłem, ale można podawać je również z kwaśną śmietaną, podsmażonym boczkiem, surówką z kiszonej kapusty albo buraczkami.
Dobrze pasuje również lekki sos pieczarkowy lub sos z pieczeni.
Przechowywanie
Ugotowane pyzy można przechowywać w szczelnym pojemniku w lodówce przez około 2–3 dni.
Po wystudzeniu warto delikatnie posmarować je niewielką ilością oleju lub masła, aby się nie sklejały.
Najlepiej odgrzewać je na patelni z masłem i cebulką albo przez kilka minut w gorącej wodzie.
Zamrażanie
Surowe uformowane pyzy można zamrozić.
Ułóż je pojedynczo na desce oprószonej skrobią i włóż do zamrażarki na około 2 godziny.
Po całkowitym zamrożeniu przełóż do woreczków lub pojemników.
Można przechowywać je przez około 2 miesiące.
Mrożonych pyz nie trzeba wcześniej rozmrażać. Wrzuć je bezpośrednio do lekko wrzącej wody i gotuj kilka minut dłużej.
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego pyzy rozpadają się podczas gotowania?
Najczęściej masa ziemniaczana jest zbyt wilgotna albo zawiera zbyt mało skrobi. Ziemniaki trzeba dobrze odparować, a ciasto powinno być miękkie, ale łatwe do formowania.
Dlaczego pyzy są twarde?
Najczęstszą przyczyną jest użycie zbyt dużej ilości mąki lub skrobi. Dodawaj tylko tyle, ile potrzeba do uzyskania stabilnego ciasta.
Czy farsz można przygotować dzień wcześniej?
Tak. Gotowy farsz można przechowywać w lodówce przez noc. Zimne nadzienie jest nawet łatwiejsze do zamykania w cieście ziemniaczanym.
Czy mięso może być surowe?
W tej wersji najlepiej wcześniej je podsmażyć. Dzięki temu masz pewność, że farsz będzie równomiernie przygotowany i odpowiednio doprawiony.
Czy pyzy można podsmażyć następnego dnia?
Tak. Pokrój je na połówki albo pozostaw całe i podsmaż na maśle, aż powierzchnia miejscami się zezłoci. Świetnie smakują wtedy z dodatkową cebulką.
