Lana szarlotka to prosty domowy wypiek, w którym miękkie, wilgotne ciasto otacza grubą warstwę aromatycznych jabłek. Nie trzeba zagniatać kruchego spodu ani wałkować ciasta — przygotowuje się je szybko w jednej misce, a następnie wylewa do formy. Jabłka doprawione cynamonem podczas pieczenia miękną i tworzą soczyste wnętrze, które dobrze kontrastuje z lekko rumianą, puszystą warstwą ciasta. To szarlotka szczególnie wygodna dla początkujących, ponieważ nie wymaga skomplikowanych technik ani specjalnego sprzętu. Po wystudzeniu łatwo kroi się ją w równe kwadraty i świetnie smakuje zarówno bez dodatków, jak i delikatnie oprószona cukrem pudrem.
Informacje praktyczne
- Przygotowanie: 25 minut
- Odpoczynek: 15 minut po upieczeniu
- Pieczenie: 45–50 minut
- Czas całkowity: około 1 godziny 30 minut
- Porcje: 12 kawałków
- Trudność: łatwa
- Wielkość formy: około 24 × 30 cm
- Temperatura pieczenia: 175°C, góra-dół
Składniki
Jabłka
- 1 kg jabłek, najlepiej kwaśnych lub słodko-kwaśnych
- 20 g cukru
- 1 łyżeczka mielonego cynamonu
- 15 ml soku z cytryny
- 15 g skrobi ziemniaczanej
Ciasto
- 4 jajka w temperaturze pokojowej
- 160 g cukru
- 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego
- 180 ml oleju roślinnego
- 180 ml mleka
- 300 g mąki pszennej tortowej
- 12 g proszku do pieczenia
- 1 szczypta soli
Do wykończenia
- 15 g cukru pudru
Przygotowanie
- Przygotuj formę i piekarnik.
Piekarnik nagrzej do 175°C w trybie góra-dół. Formę o wymiarach około 24 × 30 cm wyłóż papierem do pieczenia tak, aby papier lekko wystawał ponad brzegi. Dzięki temu gotowe ciasto łatwiej będzie wyjąć i pokroić po ostudzeniu. - Przygotuj jabłka.
Jabłka obierz, usuń gniazda nasienne i pokrój w kostkę około 1,5 cm. Przełóż do dużej miski. Dodaj 20 g cukru, cynamon, sok z cytryny i skrobię ziemniaczaną. Dokładnie wymieszaj, aby wszystkie kawałki zostały równomiernie pokryte. Skrobia zwiąże część soku uwalnianego przez owoce podczas pieczenia i zapobiegnie powstaniu zbyt mokrej warstwy. - Ubij jajka z cukrem.
Do dużej miski wbij jajka, dodaj 160 g cukru i szczyptę soli. Ubijaj mikserem przez około 4–5 minut, aż masa stanie się jasna, puszysta i wyraźnie zwiększy objętość. Dodaj ekstrakt waniliowy i krótko wymieszaj. - Dodaj składniki płynne.
Zmniejsz obroty miksera. Cienkim strumieniem wlej olej, a następnie mleko. Mieszaj tylko do połączenia składników. Masa może stać się nieco rzadsza — jest to prawidłowe, ponieważ ciasto ma mieć konsystencję umożliwiającą swobodne wylanie do formy. - Dodaj mąkę i proszek do pieczenia.
Mąkę wymieszaj z proszkiem do pieczenia, a następnie przesiej bezpośrednio do masy jajecznej. Wymieszaj krótko łopatką lub mikserem na najniższych obrotach. Przestań mieszać natychmiast, gdy znikną suche ślady mąki. Zbyt długie mieszanie może sprawić, że wypiek będzie zbity. - Złóż szarlotkę.
Do przygotowanej formy wlej około połowę ciasta i delikatnie wyrównaj. Na całej powierzchni równomiernie rozłóż przygotowane jabłka wraz z niewielką ilością soku, który zebrał się w misce. Następnie wylej pozostałe ciasto, starając się przykryć owoce możliwie równą warstwą. Nie trzeba idealnie zakrywać każdego kawałka jabłka — ciasto podczas pieczenia wyrośnie. - Upiecz.
Wstaw formę na środkową półkę nagrzanego piekarnika. Piecz przez 45–50 minut. Po około 40 minutach sprawdź wypiek drewnianym patyczkiem, wbijając go w część z ciastem, a nie w warstwę jabłek. Patyczek powinien wyjść suchy lub z kilkoma wilgotnymi okruszkami. Wierzch szarlotki powinien być równomiernie złocisty i sprężysty po delikatnym naciśnięciu. - Ostudź i podaj.
Wyjmij formę z piekarnika i pozostaw ciasto na około 15 minut. Następnie, korzystając z wystających brzegów papieru, można ostrożnie przenieść je na kratkę. Po przestudzeniu oprósz cukrem pudrem i pokrój na 12 kwadratowych kawałków. Najładniej kroi się po całkowitym ostygnięciu.
Porady, dzięki którym szarlotka się uda
- Najlepsze będą jabłka, które podczas pieczenia miękną, ale nie rozpadają się całkowicie, na przykład szara reneta, antonówka lub ligol.
- Nie pomijaj skrobi ziemniaczanej przy bardzo soczystych jabłkach. Pomaga ograniczyć nadmiar płynu wewnątrz ciasta.
- Wszystkie składniki ciasta powinny mieć temperaturę pokojową. Zimne mleko lub jajka mogą pogorszyć strukturę masy.
- Po dodaniu mąki mieszaj możliwie krótko. To jeden z najważniejszych warunków uzyskania lekkiego ciasta.
- Jeśli wierzch zbyt szybko się rumieni, pod koniec pieczenia można luźno przykryć formę kawałkiem papieru do pieczenia.
- Nie kroj bardzo gorącej szarlotki. Nadzienie potrzebuje czasu, aby lekko zgęstnieć i ustabilizować się.
Warianty i zamienniki
Gruszki zamiast części jabłek
Można zastąpić około 300 g jabłek twardymi gruszkami. Nadzienie będzie słodsze i bardziej miękkie, dlatego warto pozostawić sok z cytryny.
Cukier trzcinowy
Biały cukier można zastąpić taką samą ilością drobnego cukru trzcinowego. Ciasto będzie miało nieco bardziej karmelowy smak i ciemniejszy kolor.
Mleko roślinne
Mleko krowie można zamienić na 180 ml niesłodzonego napoju owsianego. Konsystencja pozostanie podobna, a smak będzie nieco delikatniejszy.
Więcej przypraw
Do jabłek można dodać 1/4 łyżeczki mielonego kardamonu. Nada wypiekowi bardziej korzenny aromat, ale nie zmieni czasu pieczenia.
Przechowywanie
Po całkowitym wystudzeniu szarlotkę można przechowywać pod przykryciem w chłodnym miejscu przez jeden dzień lub w lodówce do 3 dni. Przed podaniem można pozostawić kawałek na około 20 minut w temperaturze pokojowej albo podgrzać przez kilka minut w piekarniku nagrzanym do 150°C. Ciasto można również zamrozić w pojedynczych porcjach na około 2 miesiące. Przed zamrożeniem każdy kawałek powinien być całkowicie wystudzony i szczelnie zapakowany.
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego środek szarlotki jest zbyt mokry?
Najczęściej przyczyną są bardzo soczyste jabłka, pominięcie skrobi lub zbyt krótki czas pieczenia. Warto również pozostawić ciasto do całkowitego ostygnięcia przed krojeniem.
Czy jabłka trzeba wcześniej smażyć?
Nie. W tej wersji trafiają do formy surowe. Pokrojone w niewielką kostkę bez problemu zmiękną podczas pieczenia.
Czy można użyć tortownicy?
Tak, ale najlepiej wykorzystać dużą tortownicę o średnicy około 26 cm. Ciasto może być wtedy nieco wyższe i wymagać kilku dodatkowych minut pieczenia.
Czy szarlotkę można podawać na ciepło?
Tak, ale warto odczekać przynajmniej 15–20 minut po wyjęciu z piekarnika. Bardzo gorące nadzienie jest luźniejsze i utrudnia krojenie równych kawałków.
