Pastel de nata to jeden z najbardziej rozpoznawalnych portugalskich deserów. Te niewielkie tartaletki zachwycają kontrastem pomiędzy mocno chrupiącym, listkującym ciastem a delikatnym, kremowym nadzieniem o waniliowo-cytrusowym aromacie.
Najlepsze pastéis de nata mają złociste brzegi, lekko przypieczoną powierzchnię kremu i miękkie, aksamitne wnętrze. Choć wyglądają jak deser z profesjonalnej cukierni, można przygotować je również w domu. Kluczem do sukcesu jest bardzo wysoka temperatura pieczenia oraz odpowiednio przygotowany krem.
Składniki
Na ciasto:
- 1 opakowanie dobrej jakości ciasta francuskiego, około 275–300 g
- odrobina masła do wysmarowania foremek
Na krem:
- 250 ml pełnotłustego mleka
- 150 ml śmietanki 30%
- 5 żółtek
- 100 g cukru
- 20 g skrobi kukurydzianej
- 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego
- skórka z 1/2 cytryny
- szczypta soli
Do podania:
- cukier puder
- mielony cynamon
Przygotowanie
Piekarnik rozgrzej do bardzo wysokiej temperatury – najlepiej 240–250°C.
Foremkę do muffinek lub małe metalowe foremki do tartaletek delikatnie posmaruj masłem.
Ciasto francuskie rozwiń, a następnie zwiń ponownie w ciasny rulon od dłuższego boku. Pokrój je na około 10–12 równych kawałków.
Każdy kawałek włóż do foremki przecięciem do góry. Palcami rozprowadź ciasto od środka w kierunku boków, tworząc cienkie dno i nieco grubsze ścianki.
Foremki z ciastem włóż do lodówki na czas przygotowywania kremu.
Przygotowanie kremu
Do rondelka wlej około 200 ml mleka oraz śmietankę. Dodaj skórkę cytrynową i podgrzewaj na małym ogniu, nie doprowadzając do mocnego wrzenia.
W osobnej miseczce wymieszaj pozostałe mleko ze skrobią kukurydzianą, aż powstanie gładka mieszanka bez grudek.
Dodaj ją do ciepłego mleka i podgrzewaj, cały czas mieszając trzepaczką. Krem powinien zacząć delikatnie gęstnieć.
Zdejmij rondelek z ognia i usuń skórkę cytrynową.
W osobnej misce utrzyj żółtka z cukrem, wanilią i szczyptą soli. Następnie powoli wlewaj ciepłą mleczną mieszankę, cały czas energicznie mieszając.
Gotowy krem powinien być płynny, ale lekko zagęszczony.
Formowanie pastel de nata
Wyjmij przygotowane foremki z lodówki.
Do każdej wlej krem, pozostawiając kilka milimetrów wolnego miejsca od górnej krawędzi.
Nie przepełniaj foremek, ponieważ podczas pieczenia krem może lekko zwiększyć swoją objętość.
Wstaw tartaletki do mocno rozgrzanego piekarnika.
Pieczenie
Piecz przez około 12–16 minut w temperaturze 240–250°C.
Pastéis de nata są gotowe, gdy ciasto będzie mocno złociste i chrupiące, a na powierzchni kremu pojawią się charakterystyczne ciemnobrązowe, lekko karmelizowane plamki.
Po wyjęciu z piekarnika pozostaw tartaletki w foremkach przez kilka minut.
Następnie ostrożnie przełóż je na kratkę i pozostaw do lekkiego przestudzenia.
Jak uzyskać idealnie chrupiące ciasto?
Najważniejsza jest wysoka temperatura pieczenia. To właśnie dzięki niej ciasto francuskie szybko rośnie, rozwarstwia się i staje się wyjątkowo chrupiące.
Ciasto powinno być również dobrze schłodzone przed włożeniem do piekarnika. Jeśli zbyt mocno się ogrzeje, zawarte w nim masło może zacząć wypływać jeszcze przed rozpoczęciem pieczenia.
Warto także używać metalowych foremek, ponieważ szybciej przewodzą ciepło i pomagają mocniej przyrumienić spód oraz boki tartaletek.
Jak powinien wyglądać idealny krem?
Po upieczeniu środek powinien pozostać miękki, aksamitny i lekko drżący.
Nie należy piec tartaletek zbyt długo tylko dlatego, że krem wydaje się delikatny. Po wyjęciu z piekarnika nadzienie jeszcze nieco się ustabilizuje.
Charakterystyczne przypieczone plamki na powierzchni nie oznaczają, że deser jest spalony. To właśnie one są jednym z najbardziej typowych elementów portugalskiego pastel de nata.
Czy można użyć gotowego ciasta francuskiego?
Tak. Dobrej jakości gotowe ciasto francuskie znacznie skraca czas przygotowania i świetnie sprawdza się w domowej wersji tego deseru.
Ważne, aby było przygotowane na maśle i miało wyraźnie widoczne warstwy po upieczeniu.
Można również przygotować ciasto samodzielnie, jednak klasyczna metoda wymaga więcej czasu i wielokrotnego składania oraz chłodzenia.
Jak podawać pastel de nata?
Najlepiej smakują jeszcze lekko ciepłe, krótko po wyjęciu z piekarnika.
Przed podaniem można oprószyć je niewielką ilością cukru pudru oraz mielonego cynamonu.
Doskonale pasują do espresso, cappuccino lub mocnej czarnej kawy.
Jak przechowywać pastel de nata?
Najlepsze są w dniu pieczenia, kiedy ciasto pozostaje najbardziej chrupiące.
Jeśli zostaną na później, można przechowywać je w lodówce przez około 2 dni.
Przed podaniem warto włożyć je na kilka minut do piekarnika nagrzanego do 180°C. Ciasto ponownie stanie się przyjemnie chrupiące, a krem lekko się ogrzeje.
Nie zaleca się odgrzewania ich w kuchence mikrofalowej, ponieważ ciasto szybko traci wtedy swoją chrupkość.
Dlaczego warto przygotować je w domu?
Domowe pastel de nata mają wyjątkowy aromat i smakują najlepiej wtedy, gdy są jeszcze ciepłe. Połączenie cienkich, kruchych warstw ciasta z delikatnym, waniliowym kremem i lekko karmelizowaną powierzchnią sprawia, że trudno poprzestać na jednej sztuce.
To efektowny deser, który sprawdzi się zarówno do popołudniowej kawy, jak i podczas spotkania z rodziną czy przyjaciółmi.
Portugalskie pastel de nata są chrupiące z zewnątrz, aksamitne w środku i pełne przyjemnego aromatu wanilii oraz cytryny. To prosty sposób, aby przenieść odrobinę klimatu portugalskich kawiarni do własnej kuchni.
