Wielkanocny placek z jajkami i szpinakiem to sycące, efektowne danie, które można podać zarówno na ciepło, jak i po całkowitym ostudzeniu. Miękkie, lekko maślane ciasto otacza obfite nadzienie z jajek na twardo, szpinaku, cebuli i czosnku. Po przekrojeniu wyraźnie widać kolorowe warstwy farszu, dlatego placek bardzo dobrze prezentuje się na świątecznym stole. Przygotowanie nie wymaga skomplikowanych technik, ale warto dokładnie odparować szpinak i ostudzić nadzienie przed składaniem. Dzięki temu spód pozostanie dobrze wypieczony, a farsz będzie zwarty i łatwy do krojenia.
Informacje praktyczne
- Przygotowanie: 35 minut
- Wyrastanie ciasta: około 1 godziny 15 minut
- Gotowanie jajek: 9 minut
- Pieczenie: 40–45 minut
- Czas całkowity: około 2 godziny 40 minut
- Porcje: 8–10
- Trudność: średnia
- Forma: tortownica o średnicy 24 cm
- Temperatura pieczenia: 180°C, góra-dół
Składniki
Ciasto
- 400 g mąki pszennej typ 500 lub 550
- 7 g drożdży instant
- 1 łyżeczka cukru
- 1 łyżeczka soli
- 200 ml letniego mleka
- 1 jajko
- 60 g roztopionego i przestudzonego masła
Nadzienie
- 7 jajek
- 500 g świeżego szpinaku
- 1 duża cebula
- 2 ząbki czosnku
- 20 g masła
- 1 łyżka oleju
- 80 g tartego żółtego sera
- 2 łyżki bułki tartej
- 1/2 łyżeczki soli
- 1/3 łyżeczki czarnego pieprzu
- 1/4 łyżeczki gałki muszkatołowej
Do posmarowania
- 1 jajko
- 1 łyżka mleka
Przygotowanie
- Zagnieć ciasto. Do dużej miski wsyp mąkę, drożdże, cukier i sól. Dodaj letnie mleko, jajko oraz roztopione masło. Wyrabiaj przez około 8–10 minut, aż ciasto stanie się miękkie, elastyczne i zacznie odchodzić od dłoni. Przełóż do lekko natłuszczonej miski, przykryj i pozostaw w ciepłym miejscu na około 60 minut. Powinno wyraźnie zwiększyć objętość.
- Ugotuj jajka. Siedem jajek przeznaczonych do nadzienia włóż do garnka, zalej wodą i gotuj przez około 9 minut od zagotowania. Natychmiast schłodź je w zimnej wodzie, obierz i pokrój w niezbyt drobną kostkę. Odstaw.
- Przygotuj szpinak. Cebulę pokrój w drobną kostkę. Na dużej patelni rozgrzej masło z olejem i smaż cebulę przez 4–5 minut, aż zmięknie. Dodaj przeciśnięty czosnek i smaż jeszcze około 30 sekund. Następnie partiami dodawaj umyty, dokładnie osuszony szpinak.
- Zrób farsz. Smaż szpinak przez kilka minut, aż całkowicie zwiędnie, a nadmiar płynu odparuje. Zdejmij patelnię z ognia i pozostaw zawartość do ostygnięcia. Szpinak posiekaj, a następnie połącz z jajkami, serem, bułką tartą, solą, pieprzem i gałką muszkatołową. Nadzienie powinno być wilgotne, ale nie wodniste.
- Uformuj spód. Wyrośnięte ciasto krótko zagnieć i podziel na dwie części: około 60% na spód i boki oraz 40% na przykrycie. Większą część rozwałkuj na okrąg większy od średnicy formy. Tortownicę wyłóż papierem do pieczenia, następnie ułóż ciasto tak, aby pokrywało spód i około 3–4 cm boków.
- Napełnij placek. Na cieście równomiernie rozłóż przygotowany farsz. Lekko go dociśnij, szczególnie przy brzegach, aby po upieczeniu w placku nie powstały duże puste przestrzenie. Drugą część ciasta rozwałkuj i przykryj nią nadzienie. Dokładnie połącz brzegi obu warstw.
- Pozostaw do ponownego wyrośnięcia. Przykryj formę ściereczką i odstaw na około 15 minut. W tym czasie nagrzej piekarnik do 180°C. Jajko wymieszaj z łyżką mleka i dokładnie posmaruj powierzchnię ciasta. W kilku miejscach delikatnie nakłuj wierzch widelcem lub zrób małe nacięcia, aby para mogła swobodnie uchodzić.
- Upiecz placek. Piecz na środkowym poziomie przez około 40–45 minut. Wierzch powinien być równomiernie złocistobrązowy, a boki dobrze wypieczone. Po wyjęciu pozostaw placek w formie na 15 minut, następnie ostrożnie zdejmij obręcz. Przed krojeniem odczekaj kolejne 15–20 minut, aby farsz się ustabilizował.
Porady
- Szpinak musi być dokładnie odparowany. Nadmiar wody może spowodować powstanie wilgotnej warstwy między ciastem a farszem.
- Nie łącz gorącego szpinaku z jajkami i serem. Nadzienie najlepiej składać po jego przestudzeniu.
- Jeśli ciasto podczas wyrabiania mocno się klei, podsyp je niewielką ilością mąki, ale nie dodawaj jej zbyt dużo. Zbyt twarde ciasto będzie mniej puszyste.
- Farsz warto doprawić przed umieszczeniem w cieście. Po dodaniu jajek i sera może wymagać tylko niewielkiej ilości soli.
- Po upieczeniu nie krój placka natychmiast. Kilkanaście minut odpoczynku znacznie ułatwia uzyskanie równych kawałków.
- Jeżeli wierzch zacznie rumienić się zbyt szybko, pod koniec pieczenia można luźno przykryć go folią aluminiową.
Warianty i zamienniki
Z fetą: zamiast żółtego sera dodaj około 100 g pokruszonej fety. W takim przypadku zmniejsz ilość soli w farszu.
Z pieczarkami: do cebuli można dodać 200 g drobno posiekanych pieczarek. Należy smażyć je do całkowitego odparowania wody, a dopiero później dodać szpinak.
Ze szczypiorkiem: do gotowego farszu dodaj 3 łyżki posiekanego szczypiorku. Nada on nadzieniu świeży, lekko cebulowy smak.
Z mrożonym szpinakiem: świeży szpinak można zastąpić około 300 g mrożonego rozdrobnionego szpinaku. Po rozmrożeniu trzeba go bardzo dokładnie odcisnąć i odparować na patelni.
Przechowywanie
Po całkowitym wystudzeniu placek należy przechowywać w lodówce, najlepiej szczelnie przykryty. Ze względu na jajka i szpinak warto spożyć go w ciągu 2–3 dni.
Poszczególne kawałki można odgrzewać przez około 8–10 minut w piekarniku nagrzanym do 160°C. Dzięki temu ciasto ponownie stanie się przyjemnie chrupiące na powierzchni. Placek można również podawać na zimno.
Najczęściej zadawane pytania
Czy placek można przygotować dzień wcześniej?
Tak. Po upieczeniu należy go całkowicie wystudzić i przechowywać w lodówce. Następnego dnia można podać go na zimno albo krótko odgrzać w piekarniku.
Dlaczego spód ciasta może być wilgotny?
Najczęstszą przyczyną jest zbyt mokry szpinak lub gorące nadzienie. Szpinak trzeba dokładnie odparować, a cały farsz przestudzić przed nałożeniem na surowe ciasto.
Czy można użyć ciasta francuskiego?
Tak, choć efekt będzie zupełnie inny. Ciasto francuskie da bardziej kruche i listkujące warstwy, podczas gdy ciasto drożdżowe jest miękkie, puszyste i lepiej utrzymuje obfite nadzienie.
Jak podawać wielkanocny placek z jajkami i szpinakiem?
Można serwować go samodzielnie jako przekąskę lub lekkie danie. Dobrze komponuje się także z sosem chrzanowym, prostą sałatą z winegretem albo świeżymi warzywami.
