Miękkie, puszyste ciasto drożdżowe, aromatyczne powidła śliwkowe i piękny, złocisty kolor – te małe poduszeczki to doskonała alternatywa dla klasycznych drożdżówek. Dzięki prostemu sposobowi formowania wyglądają bardzo efektownie, a po upieczeniu są lekkie, delikatne i przyjemnie maślane. Słodkie ciasto doskonale komponuje się z lekko kwaskowatym nadzieniem śliwkowym, tworząc smak, który wielu osobom kojarzy się z domowymi wypiekami. Poduszeczki sprawdzą się na śniadanie, podwieczorek lub jako słodka przekąska do kawy. Nie wymagają skomplikowanych składników, a ich przygotowanie jest łatwiejsze, niż mogłoby się wydawać.
Informacje praktyczne
Przygotowanie: 30 minut
Odpoczynek / wyrastanie: 1 godzina 30 minut
Pieczenie: 20–25 minut
Łączny czas: około 2 godzin 20–25 minut
Liczba porcji: 12 poduszeczek
Poziom trudności: Łatwy
Wielkość formy lub naczynia: Duża blacha piekarnikowa, około 35 × 40 cm
Temperatura pieczenia: 180°C, grzanie góra-dół
Składniki
Na ciasto drożdżowe
- 500 g mąki pszennej typu 450 lub 550
- 250 ml mleka
- 80 g cukru
- 80 g masła
- 1 jajko (rozmiar M)
- 7 g drożdży suszonych instant lub 25 g świeżych drożdży
- 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego
- ¼ łyżeczki soli
Na nadzienie
– 300 g gęstych powideł śliwkowych
Do posmarowania
- 1 żółtko
- 1 łyżka mleka (15 ml)
Do dekoracji
– 15 g cukru pudru
Najlepiej wykorzystać gęste powidła śliwkowe, które nie rozpływają się podczas nakładania. Zbyt rzadkie nadzienie może wypływać z poduszeczek w czasie pieczenia.
Sposób przygotowania
1. Przygotuj składniki i drożdże
Wyjmij jajko i masło z lodówki odpowiednio wcześniej, aby nie były bardzo zimne.
Mleko podgrzej do temperatury około 35–37°C. Powinno być przyjemnie ciepłe, ale nie gorące.
Jeśli używasz świeżych drożdży, rozkrusz je do miseczki, dodaj łyżeczkę cukru odjętą z przygotowanej ilości, 3 łyżki ciepłego mleka i łyżkę mąki. Wymieszaj i pozostaw na około 10 minut, aż zaczyn zacznie się pienić.
W przypadku drożdży suszonych instant nie trzeba przygotowywać zaczynu. Można wymieszać je bezpośrednio z mąką.
Masło rozpuść na niewielkim ogniu i pozostaw do przestudzenia.
2. Zagnieć miękkie ciasto drożdżowe
Do dużej miski wsyp mąkę, pozostały cukier oraz sól.
Dodaj drożdże instant lub przygotowany zaczyn, jajko, ekstrakt waniliowy i pozostałe ciepłe mleko.
Rozpocznij wyrabianie ciasta, stopniowo dodając przestudzone, płynne masło.
Wyrabiaj ręcznie przez około 10–12 minut lub mikserem z hakiem przez 7–9 minut.
Gotowe ciasto powinno być miękkie, elastyczne, gładkie i lekko lepkie, ale nie powinno pozostawać na dłoniach w dużych ilościach.
Nie dosypuj zbyt dużo mąki. To właśnie odpowiednio miękkie ciasto sprawia, że poduszeczki po upieczeniu są delikatne i puszyste.
3. Pozostaw ciasto do pierwszego wyrastania
Uformuj z ciasta kulę i przełóż ją do dużej miski.
Przykryj czystą ściereczką kuchenną lub folią spożywczą.
Odstaw w ciepłe miejsce na około 60 minut, aż ciasto podwoi swoją objętość.
W chłodniejszej kuchni wyrastanie może potrwać 75–90 minut.
Najważniejsza jest objętość ciasta, a nie dokładny czas. Prawidłowo wyrośnięte powinno być wyraźnie napowietrzone i miękkie.
Po wyrośnięciu delikatnie naciśnij je dłonią, aby usunąć największe pęcherzyki powietrza.
4. Rozwałkuj ciasto i przygotuj nadzienie
Przełóż ciasto na stolnicę lekko oprószoną mąką.
Rozwałkuj je na prostokąt o wymiarach około 30 × 40 cm i grubości mniej więcej 5–7 mm.
Za pomocą noża lub radełka podziel ciasto na 12 kwadratów o bokach około 10 cm.
Na środku każdego kwadratu umieść około 25 g powideł śliwkowych, czyli mniej więcej jedną niewielką, czubatą łyżeczkę.
Nie rozprowadzaj nadzienia aż do brzegów. Pozostaw wolne fragmenty ciasta, które umożliwią uformowanie poduszeczek.
5. Uformuj małe poduszeczki
Złóż dwa przeciwległe rogi każdego kwadratu w kierunku środka, a następnie pozostałe dwa.
Delikatnie dociśnij miejsca, w których fragmenty ciasta zachodzą na siebie, pozostawiając niewielki otwór pośrodku, przez który będą widoczne powidła.
Poduszeczki powinny przypominać małe, miękkie koperty z owocowym nadzieniem.
Staraj się formować wszystkie kawałki podobnie, aby równomiernie się upiekły.
Ułóż je na blasze wyłożonej papierem do pieczenia, zachowując odstępy około 3 cm. Jeśli blacha jest zbyt mała, wykorzystaj dwie.
6. Pozostaw do ponownego wyrastania
Przykryj uformowane poduszeczki lekką ściereczką kuchenną.
Pozostaw w temperaturze pokojowej na około 30 minut.
W tym czasie ciasto powinno wyraźnie zwiększyć objętość i stać się bardziej puszyste.
Nie pomijaj tego etapu. Drugie wyrastanie pozwala uzyskać delikatny, napowietrzony miąższ.
Pod koniec wyrastania rozgrzej piekarnik do 180°C, ustawiając grzanie góra-dół.
7. Posmaruj poduszeczki i upiecz
W małej miseczce roztrzep żółtko z łyżką mleka.
Za pomocą pędzelka delikatnie posmaruj odsłonięte fragmenty ciasta, omijając powidła.
Wstaw blachę na środkowy poziom rozgrzanego piekarnika.
Piecz przez około 20–25 minut, aż poduszeczki wyraźnie wyrosną, a ich powierzchnia nabierze równomiernego, złocistego koloru.
Jeżeli pieczesz na dwóch blachach, najlepiej zrobić to kolejno. Drugą partię trzymaj w chłodniejszym miejscu, aby nie wyrosła nadmiernie podczas oczekiwania.
8. Ostudź i udekoruj
Wyjmij gotowe poduszeczki z piekarnika i pozostaw na blasze przez około 5 minut.
Następnie przełóż je na kratkę kuchenną, aby mogły równomiernie ostygnąć.
Gdy będą już tylko lekko ciepłe, oprósz je cukrem pudrem.
Najlepiej smakują w dniu pieczenia, kiedy ciasto pozostaje wyjątkowo miękkie, a śliwkowe nadzienie jest przyjemnie aromatyczne.
Wskazówki, dzięki którym przepis się uda
– Kontroluj temperaturę mleka. Zbyt gorące może uszkodzić drożdże, natomiast zimne wydłuży czas wyrastania.
– Nie przesadzaj z ilością mąki. Ciasto powinno być miękkie i lekko lepkie. Nadmiar mąki sprawi, że poduszeczki będą cięższe i bardziej suche.
– Wybieraj gęste powidła. Rzadkie nadzienie łatwiej wypływa podczas pieczenia i może utrudniać prawidłowe połączenie rogów ciasta.
– Dokładnie dociskaj złożone rogi. Podczas pieczenia ciasto mocno rośnie, dlatego niedokładnie sklejone fragmenty mogą się rozchylić.
– Nie skracaj drugiego wyrastania. Dzięki niemu wypieki będą lekkie, miękkie i odpowiednio napowietrzone.
– Nie piecz zbyt długo. Poduszeczki powinny być złociste, ale nie ciemnobrązowe. Zbyt długie pieczenie wysuszy delikatny miąższ.
Warianty i zamienniki
1. Poduszeczki z marmoladą różaną
Zamiast powideł śliwkowych możesz wykorzystać 300 g gęstej marmolady różanej. Nadzienie będzie słodsze i bardziej aromatyczne. Wybieraj marmoladę przeznaczoną do pieczenia, która dobrze zachowuje konsystencję w wysokiej temperaturze.
2. Wersja z nadzieniem jabłkowym
Powidła zastąp 300 g gęstych, wcześniej prażonych jabłek. Nadzienie powinno być całkowicie wystudzone i pozbawione nadmiaru soku. W przeciwnym razie ciasto może stać się wilgotne przy łączeniach.
3. Poduszeczki z cynamonem
Do ciasta dodaj ½ łyżeczki mielonego cynamonu. Przyprawa podkreśli smak śliwek i nada wypiekom ciepły, korzenny aromat. Pozostałe składniki oraz czas pieczenia pozostają bez zmian.
4. Wersja z serem i powidłami
Wymieszaj 150 g dobrze odsączonego twarogu półtłustego z 20 g cukru pudru. Na każdy kwadrat ciasta nałóż niewielką porcję masy serowej oraz około 15 g powideł.
Takie nadzienie będzie bardziej kremowe, ale należy szczególnie uważać, aby nie przepełnić poduszeczek.
5. Poduszeczki z kruszonką
Przygotuj kruszonkę z 40 g mąki pszennej, 25 g zimnego masła i 25 g cukru. Rozetrzyj składniki palcami, aż powstaną drobne grudki.
Posyp nimi poduszeczki bezpośrednio przed pieczeniem. Wierzch będzie bardziej chrupiący, a wypieki nieco słodsze.
Przechowywanie
Poduszeczki z powidłami najlepiej smakują w dniu pieczenia, kiedy ciasto jest miękkie i delikatne.
Po całkowitym wystudzeniu przechowuj je w szczelnym pojemniku lub woreczku przeznaczonym do kontaktu z żywnością. W temperaturze pokojowej, w chłodnym i suchym miejscu, zachowają dobrą jakość przez około 2 dni.
Można je również zamrozić. Wystudzone poduszeczki ułóż pojedynczo w pojemniku lub woreczku do mrożenia i przechowuj przez maksymalnie 2 miesiące.
Aby je rozmrozić, pozostaw w temperaturze pokojowej na około 1–2 godziny.
Przed podaniem możesz podgrzać je przez 4–6 minut w piekarniku nagrzanym do 150°C. Dzięki temu odzyskają część swojej miękkości i przyjemny aromat świeżego wypieku.
Warianty z nadzieniem twarogowym należy przechowywać w lodówce i spożyć w ciągu 2 dni.
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego poduszeczki wyszły twarde zamiast puszyste?
Najczęściej przyczyną jest dodanie zbyt dużej ilości mąki, niewystarczające wyrabianie ciasta lub zbyt krótkie wyrastanie. Ciasto drożdżowe powinno być miękkie i elastyczne, a przed pieczeniem wyraźnie zwiększyć objętość. Znaczenie ma również czas pieczenia – przesuszone wypieki szybciej tracą miękkość.
Czy można przygotować ciasto dzień wcześniej?
Tak. Po wyrobieniu przełóż ciasto do lekko natłuszczonej miski, przykryj i wstaw do lodówki na 8–12 godzin. Najlepiej zmniejszyć wtedy ilość drożdży instant do 4 g lub świeżych do około 12 g. Następnego dnia pozostaw ciasto na około 30 minut w temperaturze pokojowej, uformuj poduszeczki i pozwól im wyrosnąć przed pieczeniem.
Co zrobić, żeby powidła nie wypływały podczas pieczenia?
Przede wszystkim wybieraj bardzo gęste powidła śliwkowe. Nie nakładaj zbyt dużej ilości nadzienia i pozostaw odpowiednio szerokie brzegi ciasta. Rogi poduszeczek należy dokładnie docisnąć. Niewielka ilość widocznych powideł na środku jest naturalna i nadaje wypiekom charakterystyczny wygląd.
Czy można użyć świeżych drożdży zamiast suszonych?
Tak. W tym przepisie 7 g drożdży suszonych instant można zastąpić 25 g świeżych drożdży. Należy wcześniej przygotować z nich zaczyn z niewielką ilością ciepłego mleka, cukru i mąki odjętych z podanych składników. Po około 10 minutach, gdy zaczyn zacznie się pienić, można dodać go do pozostałych składników i przygotować ciasto w taki sam sposób.
