Ziemniaki, szynka i ser to połączenie, które trudno zepsuć. Zamiast jednak przygotowywać tradycyjną zapiekankę, warto ułożyć te składniki w apetyczne, warstwowe roladki. Cienkie plasterki ziemniaków otulają szynkę i rozpływający się ser, a delikatny sos śmietanowy sprawia, że całość pozostaje soczysta. Podczas pieczenia wierzch pięknie się rumieni, a kuchnię wypełnia zapach domowego obiadu. Takie roladki wyglądają efektownie, choć powstają z prostych produktów dostępnych w każdym sklepie. Można podać je jako samodzielne danie lub z ulubioną surówką. To świetny sposób na urozmaicenie codziennego menu bez spędzania wielu godzin w kuchni.
Informacje praktyczne
Przygotowanie: 35 minut
Odpoczynek / wyrastanie: Nie wymaga
Pieczenie: 25–30 minut
Łączny czas: około 65 minut
Liczba porcji: 4–5 (około 10 roladek)
Poziom trudności: Średni
Wielkość formy lub naczynia: Naczynie żaroodporne o wymiarach około 25 × 30 cm
Składniki
Roladki ziemniaczane
- 1 kg ziemniaków, najlepiej typu kulinarnego B
- 200 g szynki gotowanej w cienkich plastrach
- 150 g sera gouda w plastrach
- 100 g sera gouda, startego na tarce o grubych oczkach
- 15 ml oleju rzepakowego
- 1/2 łyżeczki soli
- 1/4 łyżeczki świeżo mielonego pieprzu
- 1/2 łyżeczki słodkiej papryki
Sos śmietanowy
- 200 ml śmietanki 30%
- 100 ml mleka
- 1 ząbek czosnku
- 1/4 łyżeczki soli
- 1/4 łyżeczki gałki muszkatołowej
Do wykończenia
- 10 g masła do posmarowania naczynia
- 2 łyżki posiekanej natki pietruszki
Sposób przygotowania
1. Przygotuj ziemniaki
Ziemniaki obierz, umyj i pokrój wzdłuż na bardzo cienkie plasterki, o grubości około 1–2 mm. Najwygodniej zrobić to za pomocą mandoliny kuchennej, zachowując ostrożność podczas krojenia.
Wybieraj możliwie duże, podłużne ziemniaki, ponieważ z ich plasterków łatwiej przygotować równe roladki.
Zagotuj wodę w szerokim garnku. Wkładaj plasterki partiami i blanszuj przez około 3–4 minuty, aż staną się elastyczne, ale nie zaczną się rozpadać.
Odcedź je delikatnie i rozłóż na czystej ściereczce kuchennej. Pozostaw na kilka minut do przestudzenia i osuszenia.
Ten etap jest bardzo ważny. Surowe ziemniaki są zbyt sztywne, aby wygodnie je zwijać, a całkowicie ugotowane mogłyby rozpadać się podczas formowania.
2. Dopraw plasterki ziemniaków
Przełóż przestudzone ziemniaki do szerokiej miski lub rozłóż na dużej desce.
Skrop je olejem rzepakowym, posyp solą, pieprzem i słodką papryką.
Delikatnie wymieszaj lub rozprowadź przyprawy pędzelkiem, starając się nie uszkodzić cienkich plasterków.
Ziemniaki powinny być lekko natłuszczone, ale nie ociekające olejem.
Rozgrzej piekarnik do 190°C, ustawiając funkcję grzanie góra-dół.
3. Przygotuj nadzienie i zwiń roladki
Na desce ułóż 5–6 plasterków ziemniaków tak, aby zachodziły na siebie, tworząc podłużny pas o długości około 18–20 cm.
Na ziemniakach połóż cienki plaster szynki, a następnie plaster sera gouda. Jeśli plasterki szynki lub sera są zbyt duże, złóż je albo przytnij do szerokości ziemniaczanego pasa.
Zacznij zwijać całość od krótszego końca, formując zwartą roladkę.
Postępuj delikatnie, ale staraj się zwijać dość ciasno, aby nadzienie nie wysuwało się podczas pieczenia.
Powtarzaj czynność, aż wykorzystasz wszystkie przygotowane składniki. Powinno powstać około 10 roladek.
Jeśli pojedyncze plasterki ziemniaków pękają, użyj ich do uzupełnienia kolejnej warstwy. Zachodzące na siebie plasterki pomagają utrzymać nadzienie wewnątrz.
4. Przygotuj sos śmietanowy
Do miski wlej śmietankę 30% oraz mleko.
Dodaj przeciśnięty przez praskę czosnek, sól i gałkę muszkatołową.
Wymieszaj dokładnie trzepaczką, aż wszystkie składniki się połączą.
Sos powinien być płynny. Podczas pieczenia częściowo zgęstnieje, a ziemniaki wchłoną część wilgoci.
Nie trzeba go wcześniej gotować ani zagęszczać mąką. Naturalna skrobia obecna w ziemniakach pomoże nadać całości delikatnie kremową konsystencję.
5. Ułóż roladki w naczyniu
Naczynie żaroodporne posmaruj dokładnie masłem, zwłaszcza na dnie i przy brzegach.
Ułóż roladki ciasno obok siebie, najlepiej łączeniem ziemniaków skierowanym w dół. Dzięki temu zachowają kształt podczas pieczenia.
Wlej przygotowany sos śmietanowy, rozprowadzając go pomiędzy roladkami. Sos powinien otaczać ich dolną część, ale nie musi całkowicie ich przykrywać.
Na wierzchu równomiernie rozsyp 100 g startego sera gouda.
Tak przygotowane danie jest gotowe do wstawienia do piekarnika.
6. Piecz do uzyskania złocistej skórki
Wstaw naczynie na środkowy poziom piekarnika nagrzanego do 190°C.
Piecz przez około 25–30 minut, używając funkcji grzania góra-dół.
Po około 20 minutach sprawdź wygląd zapiekanki. Ser powinien się roztopić, a sos delikatnie bulgotać przy brzegach.
Pod koniec pieczenia powierzchnia roladek powinna nabrać złocistego koloru, miejscami z lekko przypieczonym serem.
Jeżeli wierzch rumieni się zbyt szybko, przykryj naczynie luźno folią aluminiową.
Przed wyjęciem sprawdź widelcem, czy ziemniaki są całkowicie miękkie. Jeśli nadal stawiają opór, przedłuż pieczenie o 5–10 minut.
7. Odstaw i podawaj
Wyjmij gotowe roladki z piekarnika i pozostaw w naczyniu na około 5 minut.
W tym czasie sos lekko zgęstnieje, a roladki będą łatwiejsze do nakładania.
Posyp danie świeżo posiekaną natką pietruszki.
Podawaj gorące, najlepiej po 2–3 roladki na osobę, z dodatkiem sosu z dna naczynia.
Doskonale pasuje do nich lekka surówka z kapusty, sałata z jogurtowym dressingiem albo ogórki kiszone.
Wskazówki, dzięki którym przepis się uda
– Krój ziemniaki naprawdę cienko. Plasterki grubsze niż 2 mm mogą być trudne do zwijania i wymagać dłuższego gotowania.
– Nie rozgotuj ziemniaków. Powinny być elastyczne, ale nadal zachowywać kształt. Zbyt miękkie będą pękać podczas formowania roladek.
– Wybieraj ser, który dobrze się topi. Gouda, edamski lub łagodny cheddar sprawdzą się lepiej niż bardzo twarde, długo dojrzewające sery.
– Nie układaj roladek zbyt luźno. Ciasne ułożenie w naczyniu pomaga utrzymać ich kształt i zapobiega rozwijaniu się podczas pieczenia.
– Nie pomijaj sosu. Dzięki śmietance ziemniaki pozostają wilgotne, a nadzienie nie wysycha podczas zapiekania.
– Pozwól daniu chwilę odpocząć. Kilka minut po wyjęciu z piekarnika wystarczy, aby sos zgęstniał i łatwiej było nakładać porcje.
Warianty i zamienniki
1. Roladki z boczkiem
Szynkę można zastąpić cienkimi plastrami boczku wędzonego. Najlepiej wcześniej krótko podsmażyć je na suchej patelni i odsączyć nadmiar tłuszczu. Danie będzie bardziej wyraziste i słone, dlatego warto nieco ograniczyć ilość soli.
2. Wersja z mozzarellą
Zamiast sera gouda w plastrach użyj 150 g mozzarelli do pizzy. Dobrze się topi i tworzy ciągnące nadzienie. Unikaj bardzo wilgotnej mozzarelli z zalewy, ponieważ może rozrzedzić sos.
3. Roladki ze szpinakiem
Do nadzienia dodaj około 100 g świeżego szpinaku, wcześniej krótko podsmażonego i dokładnie odciśniętego z nadmiaru wody. Szpinak dobrze komponuje się z serem i delikatnymi ziemniakami.
4. Lżejszy sos
Śmietankę 30% można zastąpić śmietanką 18% przeznaczoną do gotowania. Sos będzie mniej tłusty i nieco rzadszy, ale nadal odpowiedni do zapiekania. Nie używaj zwykłej kwaśnej śmietany bezpośrednio do pieczenia, ponieważ może się zwarzyć.
5. Wersja bardziej aromatyczna
Do sosu dodaj pół łyżeczki suszonego tymianku lub oregano. Zioła nadadzą zapiekance bardziej wyrazisty zapach, nie zmieniając sposobu przygotowania ani czasu pieczenia.
Przechowywanie
Gotowe roladki ziemniaczane najlepiej smakują bezpośrednio po upieczeniu, kiedy ser jest miękki, a sos kremowy.
Pozostałe porcje należy ostudzić i umieścić w lodówce w ciągu 2 godzin od przygotowania. Przechowuj je w szczelnym pojemniku, w temperaturze nie wyższej niż 4°C, maksymalnie przez 3 dni.
Aby odgrzać roladki, przełóż je do naczynia żaroodpornego, przykryj folią aluminiową i wstaw do piekarnika nagrzanego do 170°C na około 15–20 minut, aż będą gorące również w środku.
Można je także podgrzewać w kuchence mikrofalowej.
Mrożenie jest możliwe przez około 1–2 miesiące, jednak po rozmrożeniu sos śmietanowy może się rozwarstwić, a ziemniaki stać się bardziej miękkie. Najlepiej rozmrażać porcje przez noc w lodówce, a następnie dokładnie podgrzać.
Najczęściej zadawane pytania
Czy mogę przygotować roladki dzień wcześniej?
Tak. Możesz wcześniej zblanszować ziemniaki, przygotować roladki i ułożyć je w naczyniu. Przykryj je i przechowuj w lodówce do następnego dnia. Sos najlepiej dodać tuż przed pieczeniem. Ponieważ składniki będą zimne, czas zapiekania może wydłużyć się o kilka minut.
Dlaczego roladki rozpadają się podczas zwijania?
Najczęściej ziemniaki zostały pokrojone zbyt grubo albo były za krótko blanszowane. Plasterki muszą być na tyle elastyczne, aby można je było zwinąć bez łamania. Pomaga również układanie ich na zakładkę i ciasne zwijanie.
Czy można zrobić te roladki bez wcześniejszego gotowania ziemniaków?
Nie jest to zalecane. Surowe plasterki ziemniaków są sztywne i łatwo pękają. Krótkie blanszowanie ułatwia formowanie oraz pozwala uzyskać miękkie ziemniaki w stosunkowo krótkim czasie pieczenia.
Co zrobić, jeśli sos jest zbyt rzadki po upieczeniu?
Najpierw odstaw zapiekankę na 5–10 minut. Sos zwykle nieco gęstnieje podczas odpoczynku. Jeśli nadal jest bardzo płynny, można dopiekać danie przez kilka minut bez przykrycia, uważając, aby ser na powierzchni się nie przypalił.
Warstwowe roladki ziemniaczane z szynką i serem to ciekawa alternatywa dla klasycznej zapiekanki. Z zewnątrz mają apetycznie zarumieniony ser, a w środku miękkie ziemniaki, delikatną szynkę i kremowe nadzienie. Dzięki prostym składnikom oraz możliwości wcześniejszego przygotowania sprawdzą się zarówno na rodzinny obiad, jak i ciepłą kolację.