Babka ziemniaczana to jedno z tych dań, które kojarzą się z domową kuchnią, sycącym obiadem i prostymi składnikami dającymi świetny efekt. W tej wersji starta masa ziemniaczana łączy się z podsmażoną wędzoną kiełbasą, cebulą i czosnkiem, a po upieczeniu tworzy zwartą, miękką w środku zapiekankę z wyraźnie chrupiącą skórką na wierzchu i bokach. To przepis wygodny na rodzinny obiad, ale także na kolację czy posiłek na następny dzień, bo babka bardzo dobrze się odgrzewa i nadal smakuje znakomicie.
Praktyczne informacje
Czas przygotowania: 30 minut
Czas odpoczynku: nie jest wymagany
Czas pieczenia / gotowania: 75 minut
Łączny czas: 1 godzina 45 minut
Liczba porcji: 6 porcji
Poziom trudności: łatwy
Wielkość formy lub naczynia, jeśli ma znaczenie: forma do pieczenia lub naczynie żaroodporne około 24 × 30 cm
Składniki
- 2 kg ziemniaków, najlepiej mączystych
- 300 g wędzonej kiełbasy
- 2 średnie cebule
- 2 ząbki czosnku
- 3 jajka
- 2 łyżki mąki pszennej
- 2 łyżki skrobi ziemniaczanej
- 3 łyżki oleju
- 1 łyżeczka suszonego majeranku
- 1 łyżeczka soli
- 1/2 łyżeczki świeżo mielonego czarnego pieprzu
Przygotowanie
- Przygotuj dodatki i rozgrzej piekarnik.
Piekarnik nagrzej do 190°C, tryb góra-dół. Formę o wymiarach około 24 × 30 cm posmaruj 1 łyżką oleju. Kiełbasę pokrój w drobną kostkę. Jedną cebulę obierz i pokrój w małą kostkę, a czosnek drobno posiekaj lub przeciśnij przez praskę. - Podsmaż kiełbasę z cebulą.
Na patelni rozgrzej 1 łyżkę oleju. Dodaj pokrojoną kiełbasę i smaż 3–4 minuty, aż zacznie lekko się rumienić i wytopi część tłuszczu. Dodaj cebulę oraz czosnek, wsyp majeranek i smaż jeszcze około 4 minuty, aż cebula zmięknie i stanie się lekko złota. Zdejmij patelnię z ognia i odstaw do lekkiego przestudzenia. - Przygotuj masę ziemniaczaną.
Ziemniaki obierz i zetrzyj na drobnych oczkach tarki. Drugą cebulę również zetrzyj. Przełóż starte ziemniaki i cebulę na sito lub do durszlaka i delikatnie odciśnij nadmiar płynu. Nie trzeba ich wyciskać całkowicie na sucho, ale masa nie powinna być wodnista. Przełóż do dużej miski. - Połącz składniki.
Do miski ze startymi ziemniakami dodaj jajka, mąkę pszenną, skrobię ziemniaczaną, sól, pieprz oraz podsmażoną kiełbasę z cebulą i czosnkiem. Wlej pozostałą 1 łyżkę oleju. Całość dokładnie wymieszaj łyżką, aż składniki równomiernie się połączą. Masa powinna być gęsta, ale nadal wilgotna i łatwa do przełożenia do formy. - Przełóż masę do formy.
Gotową masę wyłóż do przygotowanej formy i wyrównaj wierzch. Delikatnie dociśnij ją łyżką, aby nie zostały duże puste przestrzenie. Warstwa powinna mieć równą grubość, dzięki czemu babka upiecze się równomiernie i ładnie zarumieni na całej powierzchni. - Upiecz babkę ziemniaczaną.
Wstaw formę do nagrzanego piekarnika i piecz przez około 75 minut na środkowym poziomie. Po około 60 minutach sprawdź stopień zrumienienia. Wierzch powinien być intensywnie złoty, a brzegi wyraźnie przyrumienione i lekko chrupiące. Jeśli babka rumieni się zbyt szybko, można luźno przykryć ją arkuszem folii aluminiowej na ostatnie 10–15 minut. - Odstaw i podaj.
Po upieczeniu wyjmij babkę z piekarnika i odstaw na 10 minut. Dzięki temu łatwiej będzie ją pokroić, a środek lepiej się ustabilizuje. Krojona zbyt wcześnie może się lekko rozpadać. Podawaj na ciepło, pokrojoną na kawałki, najlepiej od razu po upieczeniu, gdy skórka jest najbardziej chrupiąca.
Wskazówki, które pomogą uzyskać najlepszy efekt
- Najlepiej sprawdzają się ziemniaki mączyste lub uniwersalne, bo dają bardziej zwartą, klasyczną strukturę babki.
- Nie pomijaj delikatnego odciśnięcia startych ziemniaków. Zbyt duża ilość płynu sprawi, że środek będzie ciężki i wilgotny.
- Kiełbasę warto wcześniej podsmażyć, bo dzięki temu odda aromat i nie będzie wyglądała na gotowaną w masie ziemniaczanej.
- Jeśli zależy Ci na szczególnie chrupiącej skórce, rozprowadź masę cieniej w większej formie zamiast piec ją w zbyt małym naczyniu.
- Babka najlepiej kroi się po krótkim odczekaniu. Kilka minut po wyjęciu z piekarnika wystarczy, aby środek lekko się ustabilizował.
- Nie dosalaj masy zbyt mocno na początku, jeśli używasz bardzo słonej kiełbasy. Lepiej spróbować kawałek po upieczeniu i ewentualnie doprawić przy podaniu.
Warianty i zamienniki
- Zamiast wędzonej kiełbasy można użyć kiełbasy wiejskiej lub podsuszanego boczku. Smak będzie bardziej wyrazisty i lekko bardziej tłusty.
- Część ziemniaków, około 300–400 g, można zastąpić startym selerem korzeniowym. Babka zyska delikatnie korzenny aromat i nieco lżejszy charakter.
- Jeśli chcesz uzyskać łagodniejszy smak, dodaj tylko 1 ząbek czosnku albo całkowicie go pomiń. Struktura i sposób pieczenia pozostaną bez zmian.
- Zamiast majeranku można użyć niewielkiej ilości tymianku lub pieprzu ziołowego, ale trzeba pamiętać, że smak będzie mniej tradycyjny.
- Mąkę pszenną można zastąpić taką samą ilością skrobi ziemniaczanej. Babka będzie wtedy nieco bardziej zwarta i delikatniejsza w środku.
Przechowywanie
Upieczoną babkę ziemniaczaną po ostudzeniu należy przechowywać w lodówce, w szczelnym pojemniku lub dobrze przykrytą, maksymalnie przez 3 dni. Nie należy zostawiać jej w temperaturze pokojowej na dłużej niż 2 godziny. Babkę można także zamrozić na okres do 2 miesięcy, najlepiej w porcjach. Rozmrażaj ją w lodówce przez noc, a następnie odgrzewaj w piekarniku nagrzanym do 180°C przez 12–15 minut. Dzięki temu skórka ponownie stanie się przyjemnie chrupiąca. Podgrzewanie w kuchence mikrofalowej jest możliwe, ale wierzch będzie wtedy bardziej miękki.
Najczęściej zadawane pytania
Czy mogę przygotować masę wcześniej?
Najlepiej nie przygotowywać całej masy z dużym wyprzedzeniem, ponieważ starte ziemniaki szybko ciemnieją i puszczają sok. Jeśli chcesz przyspieszyć pracę, możesz wcześniej podsmażyć kiełbasę z cebulą i przygotować formę, a ziemniaki zetrzeć tuż przed pieczeniem.
Jak sprawić, żeby babka nie była zbyt mokra w środku?
Kluczowe są trzy rzeczy: lekkie odciśnięcie startych ziemniaków, dodatek skrobi i pieczenie w odpowiednio dużej formie. Zbyt gruba warstwa masy piecze się dłużej i trudniej uzyskać chrupiące brzegi.
Po czym poznać, że babka jest już dobrze upieczona?
Wierzch powinien być mocno złocisty, a brzegi wyraźnie zrumienione. Po wbiciu noża w środek nie powinno być widać surowej, wilgotnej masy ziemniaczanej. Środek ma być miękki, ale nie płynny.
Z czym najlepiej podawać babkę ziemniaczaną?
Najprościej podać ją samą, bo jest sycąca i pełna smaku. Dobrze pasuje także do niej kwaśna śmietana, kefir, ogórki kiszone albo lekka surówka z białej kapusty, które równoważą jej wyrazisty i pieczony charakte